Dolar 18,6417
Euro 19,6477
Altın 1.076,21
BİST 5.005,30
Adana Adıyaman Afyon Ağrı Aksaray Amasya Ankara Antalya Ardahan Artvin Aydın Balıkesir Bartın Batman Bayburt Bilecik Bingöl Bitlis Bolu Burdur Bursa Çanakkale Çankırı Çorum Denizli Diyarbakır Düzce Edirne Elazığ Erzincan Erzurum Eskişehir Gaziantep Giresun Gümüşhane Hakkari Hatay Iğdır Isparta İstanbul İzmir K.Maraş Karabük Karaman Kars Kastamonu Kayseri Kırıkkale Kırklareli Kırşehir Kilis Kocaeli Konya Kütahya Malatya Manisa Mardin Mersin Muğla Muş Nevşehir Niğde Ordu Osmaniye Rize Sakarya Samsun Siirt Sinop Sivas Şanlıurfa Şırnak Tekirdağ Tokat Trabzon Tunceli Uşak Van Yalova Yozgat Zonguldak
İstanbul 17°C
Hafif Yağmurlu
İstanbul
17°C
Hafif Yağmurlu
Cts 20°C
Paz 17°C
Pts 11°C
Sal 11°C

EKONOMİLER BİRİNCİ YARIYI NASIL TAMAMLADI

EKONOMİLER BİRİNCİ YARIYI NASIL TAMAMLADI
REKLAM ALANI
A+
A-
11 Temmuz 2022 11:30
222

2020 yılının mart ayı itibariyle görülmeye başlayan covid vakaları ve artan ölüm sayıları ülkelerde kapanma adımlarını zorunlu hale getirdi. Devletler vatandaşlarına bu dönem içerisinde hem düşük faizli kredi hem de karşılıksız para transferlerinde bulundu. Ekonomistler, 2021 yılında kademeli olarak yükselmeye başlayan enflasyonu geçici olacağını endişe edilmemesini dile getirdi. Fakat 2022 Mart ayında Rusya’nın Ukrayna’ya açtığı savaş ile artan emtia fiyatları enflasyonda yaşanan yükseliş ivmesini daha da hızlandırdı. Merkez Bankalarının bazıları tahvil geri alımlarına başlarken bazı bankalar politika faizinde kademeli artışa başladı. İçerisinde bulunduğumuz dönemin birinci yarısını tamamlarken Fed 1994 yılından sonra en büyük faiz artışını gerçekleştirerek yüzde 1,50 – 1,75 seviyesine yükseltti. BoE ise üst üste 5. Kez faiz arttırarak politika faizi yüzde 1,25 seviyesine yükseltti. ECB ise tahvil geri alımlarını sona erdirdi ve gelecek toplantıda ise faiz artırımına ilişkin sinyaller verdi.

Ekonomilerde yaşanan bu sıkılaşma adımlarının neticesinde şirketler ve bireylerin yatırım adımları erteledi. Ekonomik aktiviteler özellikle 2022’nin 2. Çeyreğinde şiddetli bir gerileme gösterdi. Haziran ayında yapılan bir ankette ABD ekonomisin resesyona girme olasılığı yüzde 44 seviyesine yükseldi. Bu rakam 2008 resesyonunda daha düşüktü.

Merkez bankalarının başlatmış olduğu bu sıkılaşma adımları ile ABD endekslerinde 2022’nin birinci döneminde uzun zaman sonra en sert düşüşler gerçekleşti. S&P500 endeksi 1970 yılında yaşanan %21 seviyesindeki kayıptan sonra en fazla değer kaybettiği dönem oldu.

Nasdaq Composite 31.12.2021 Kapanış 15645
30.06.2022 Kapanış 11028,75
181 Gün Fark -29,5%
S&P500 31.12.2021 Kapanış 4766,18
30.06.2022 Kapanış 3785,38
181 Gün Fark -20,58%
Dow Jones 31.12.2021 Kapanış 36338,3
30.06.2022 Kapanış 30775,43
181 Gün Fark -15,31%

Tablo 1: S&P500, Nasdaq ve Dow Jones Yılbaşından İtibaren Performansı

 

Görsel 1: S&P500, Nasdaq ve Dow Jones Yılbaşından İtibaren Performansı

 

Enflasyonda Son 40 Yılın Rekorları Kırıldı

İngiltere’de ve Avrupa’da tıpkı ABD ekonomisinde olduğunu gibi enflasyon 40 yıllık zirvelerine ulaştı. Euro bölgesinde geçtiğimiz Cuma günü açıklanan geçici enflasyon rakamına göre yüzde 8,6 seviyesine yükseliş gösterdi. İngiltere’de ise mayıs ayında enflasyon yüzde 9,1 seviyesine yükseliş gösterdi. BoE başkanı Bailey’ın yaptığı açıklamalarda enflasyonda iki haneli rakamların görülebileceğini hatta Ekim ayında yüzde 11 seviyelere ulaşılabileceğini açıklamıştı. ABD ekonomisinde ise yıllık yüzde 8,6 seviyesine yükselen enflasyon 1981 sonrasında en yüksek seviyeye ulaştı.

Küresel PMI Verileri İlk Yarıda Gerileme Gösterdi

Haziran ayının öncü PMI verileri ise 2022’nin ilk döneminde genellikle gerileme gösterdi. Hanelerin yükselen enflasyon nedeniyle alım güçlerinde yaşanan azalma ve emtia fiyatlarındaki yükseliş ekonomik aktivitelerde yavaşlamaya neden oldu. ABD’nin Hizmet ve İmalat PMI verileri 2022’de son ayında 51,6 ve 52,4 seviyelerine gerileme gösterdi. Bu rakamlar bir önceki ay 53,4 ve 57,0 seviyelerindeydi. Benzer bir durum Euro bölgesinde de görülmektedir. 52,8 ve 52,0 seviyelerine gerileme gösteren Hizmet ve İmalat PMI’ları geçtiğimiz ay 56,1 ve 54,6 seviyesindeydi.

ALB Yatırım Araştırma Uzman Yardımcısı Ahmet Deniz YAĞBASAN 

REKLAM ALANI