Deprem ekonomiyi de sarsacak « Ekonomi Ajandası

SON DAKİKA

Deprem ekonomiyi de sarsacak

Bu haber 03 Kasım 2019 - 16:22 'de eklendi ve 197 views kez görüntülendi.

 

EVA Gayrimenkul Değerleme Genel Müdürü Cansel Turgut Yazıcı, Türkiye nüfusunun %95’inden fazlasının farklı derecelerde deprem riski taşıyan bölgeler içinde yer aldığını belirterek, beklenen büyük depremin çok sayıda can ve mal kaybına yol açacağını, ülke ekonomisine etkisinin ise telafi edilemez ölçülere varacağını kaydetti.

Ekonomide yıkıcı etkiler yaratacak

Yıkılan yapılar, ölümle gelen iş gücü kaybı, sermaye ve stok kayıpları, belirsizlikler, oluşan fiziki ve ruhsal şok nedeniyle üretimin durması ve hizmetlerin sunulamamasının büyük afetlerin olağan sonuçları olduğunu belirten Yazıcı, “Telafisi mümkün olmayan can kayıplarının yanında ikincil maliyetler ülke geneline büyük yük getirecek. İkincil maliyetler üretimin yapılamaması nedeniyle ülke ekonomisinde meydana gelecek makro ekonomik ve mali bozulmalardır. Bu maliyetleri bina ve taşınmaz hasarları, vatandaşların ücret kaybı, köprü, karayolu, demiryolu, iletişim hasarları, üretim kayıpları, acil durum ve yeniden yapılanma, ürün talep miktarında azalış, vergi gelirlerindeki değişimlere bağlı olarak milli gelirde düşüş, enflasyonun yükselmesi, fırsat kayıpları, ihracat-ithalat dengesizliği, güvensizlik ve belirsizlik ortamı nedeni ile yatırımların durması olarak özetleyebiliriz” dedi.

Kamu maliyesini etkileyecek

Afetlerin kamu maliyesini de ciddi derecede etkileyeceğini ifade eden Yazıcı, şunları kaydetti: “Büyük afetler ülkelerin ekonomik dengelerini bozuyor. Olumsuz sonuçları minimuma indirmek için ülkeler fazladan kamu harcamaları yapmak zorunda kalıyor. Türkiye ekonomisinin GSYH ve tahakkuk eden vergi rakamlarına baktığımızda ve 1. derecede deprem riski taşıyan 4 büyük ili incelediğimizde olası bir deprem durumunda oluşabilecek zarar konusunda doğru bir fikir edinebiliyoruz. İstanbul tek başına GSYH’nın %31,2’sini oluştururken, tahakkuk eden vergi rakamı içinde payı 2018 yılında yaklaşık %43 seviyelerinde. Dört il toplamına baktığımızda, GSYH’nın %45,4’ünü dört ilin oluşturduğunu, tahakkuk eden vergi rakamının payının ise 2018 yılında yaklaşık %65,5 seviyelerinde olduğunu görüyoruz. Bu da İstanbul, Kocaeli, İzmir ve Bursa gibi illerimizde olası bir deprem durumda büyük can ve mal kaybının yanı sıra ekonomik kaybın ülkemiz için ciddi boyutta gerçekleşeceğini gösteriyor. Bu gerçekler doğrultusunda 1. ve 2. derecede deprem riski taşıyan illerimizde rantsal değil kentsel dönüşüm acilen hayata geçirilmelidir.”

Birinci Derecede Deprem Riski Taşıyan Şehirler
  GSYH Payı * Vergi Payı** Nüfus***
Türkiye 3.106.536.751 906.541.843.177 82.003.882
İstanbul 970.188.957 389.210.523.109 15.067.724
Kocaeli 120.073.662 83.594.940.043 1.906.391
İzmir 191.467.959 93.394.412.426 4.320.519
Bursa 127.583.972 27.709.179.974 2.994.521
*2017 yıl sonu
**Her İlin Toplam Tahakkuk İçindeki Payı (%), 2018
*** 2018 yıl sonu

Rant düzeni son bulmalı

2006’da başlayan kentsel dönüşüm seferberliğinde beklenen büyük depreme yönelik can kaybını önlemek için yenilemenin değil, rant kazancının esas alındığını belirten Yazıcı, “Öncelikle bu zihniyet değişmeli ve ‘can güvenliği’ kavramı esas olmalı. Türkiye’de alınan  vergilerin yaklaşık %43’ünü İstanbul sağlıyor.  GSYH’nın ise %31’i İstanbul’dan geliyor. İstanbul’da beklenen deprem bu rakamları etkileyecek, ekonomik anlamda telafisi gelecek nesillere kalan büyük bir ekonomik yıkımı beraberinde getirecek. Çok değil birkaç ay önce çöken binadaki enkaz bir haftadan uzun sürede kaldırılabildi. Bahsettiğimiz sadece bir tane apartmandı. Yüzbinlerin zarar gördüğü, onbinlerce evin yıkıldığı bir depremde yardımın gelmesi günler, haftalar belki de aylar alacaktır” dedi.

Birinci Derecede Deprem Riski Taşıyan Şehirler (Pay, %)  
GSYH Payı * Vergi Payı** Nüfus  
İstanbul 31,23% 42,93% 18,37%  
Kocaeli 3,87% 9,22% 2,32%  
İzmir 6,16% 10,30% 5,27%  
Bursa 4,11% 3,06% 3,65%  
*2017 yıl sonu  
**Her  İlin Toplam Tahakkuk İçindeki Payı (%), 2018  
*** 2018 yıl sonu  
TAHSİLAT EDİLEN VERGİ TAHSİLAT ORANI %  
Türkiye 738.180.401.001 81,4%  
İstanbul 323.927.223.489 83,2%  
Kocaeli 77.099.991.922 92,2%  
İzmir 80.460.905.096 86,2%  
Bursa 21.536.686.529 77,7%  
*2018 yıl sonu  
**Her İlin Toplam Tahakkuk İçindeki Tahsil Edilen Oran (%),2018

 

Yapı kayıt belgesi yetmez

Bir başka ekonomik rakama bakıldığında 2018 sonu itibariyle Türkiye’de kullanılan toplam konut kredi rakamlarında İstanbul’un yaklaşık %31’lik oranla en önde olduğunu kaydeden Yazıcı,  “Aslında ekonomi demek İstanbul’un direksiyonda olduğu bir araba demektir.  Şoför kalp krizi geçirirse araç savrulur ve ne kadar hasar alabileceğini önceden kestiremeyiz. O halde ne yapabiliriz? Öncelikle bilinçlenmeli ve halkı bilinçlendirmeliyiz. Yapı kayıt belgesi almış mülk ‘güçlü yapı’ demek değildir. Binanın yıkılmasını bir kağıt parçası engelleyemez. Yapılarımızı acilen güçlendirmeliyiz. Yıkmadan güçlendirme hayatımıza girmeli. Yıkıp yapma ve yıkmadan güçlendirme konusunda kat maliklerine makul imkanlı krediler verilmeli. Yapı denetim sıkılaştırılmalı, kaçak yapı, kaçak alan ve kaçak kat kavramı bir daha gelmemek üzere hayatımızdan çıkmalı. Ne zaman ki kentsel dönüşüm bir rant aracı, bir milli piyango gibi görülmekten çıkar, o zaman gerçek kentsel dönüşümden bahsedebiliriz. Gayrimenkul sektörü ranta dayanan ilk dönem sınavından sınıfta kaldı. Artık yeni bir dönemdeyiz ve bu fırsatı iyi kullanmalıyız” görüşünü paylaştı.

 

  Toplam Konut Kredisi İçinde Payları*  
TÜRKİYE 100,00%  
İstanbul 31,19%  
Kocaeli 2,69%  
İzmir 7,43%  
Bursa 3,75%  
*2018 yıl sonu  

 

HABER HAKKINDA GÖRÜŞ BELİRT

Yorum Yok
YASAL UYARI! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen kişiye aittir.

PİYASALARDA SON DURUM

  • DOLAR
    -
    -
    -
  • EURO
    -
    -
    -
  • ALTIN
    -
    -
    -
  • BIST 100
    -
    -
    -

EN ÇOK KAZANANLAR

    EN ÇOK KAYBEDENLER

      EN ÇOK İŞLEM GÖRENLER

        BUGÜN 1000TL NE OLDU?

        • -

          BORSA

        • -

          DOLAR

        • -

          EURO

        • -

          ALTIN

        avcılar escort